درحال مطالعه‌ی بیوشیمی بودم. راستش را بخواهید ابتدای امر هیچ چیز لذت بخشی در یادگیری آن ندیدم. شاید به خاطر تدریس مجازی. البته نه. این فقط یک سمت ماجراست. سمت دیگر خودم هستم. نه جستجویی نه پرس‌و‌جویی فقط موشکافانه جزوه را وارسی می‌کردم و در پی علاقه‌ام در میان گروه های عاملی میگشتم. از فرم خطی گلوکز بالا می‌رفتم و از فرم حلقوی آن سر می‌خوردم پایین. اما چیزی پیدا نکردم.

تصمیم گرفتم به سراغ گوگل بروم. جستجو را آغاز کردم. از این سایت به آن سایت از این جزوه به آن جزوه. خلاصه که عجب بلبشویی بود. هر جزوه به طرز خاصی نگاشته شده بود و هر سایت نوشته. نا‌امیدانه تصمیم گرفتم یکی از جزوات را بخوانم و ادامه دهم. در حین خواندن اگر سوالی برایم پیش می‌آمد فورا خواندن را متوقف کرده و سراغ گوگل می‌رفتم. مثلا یکبار که داشتم واکنش‌های احیا‌یِ قند‌ها را می‌خواندم. برایم سوال پیش‌آمد که چرا قند DNA دِاُکسی ریبوز است و قند RNA ریبوز؟ چرا قند DNA باید اکسیژن کمتری داشته باشد؟ این‌جا هم حق‌خوری داریم؟ مشخص شده که همین دِاُکسی بودن قند آن باعث پایداری فوق‌العاده بیشتر آن نسبت به RNA می‌شود. DNA که تمام اطلاعات مارا در خود حمل می‌کند باید پایدار باشد (تا پایِ دار💔). نه مثل RNA که مدتی هست و مدتی دیگر تجزیه می‌شود.

یکبار هم برایم سوال پیش آمد که اصلا L یا D بودن یک قند چه تفاوتی دارد؟ ساختار، تماماٌ مشابه است و فقط انگار تصویر آینه ای هم هستند.

در این‌باره جستجو کردم و به اطلاعات جالبی رسیدم. برای مثال دارویی برای درمان تهوع حاملگی تولید کردند که از 1957 تا 1961 استفاده می‌شد. پس از بررسی ها متوجه شدند که مصرف این دارو سبب تولد فرزندانی با نقض عضو می‌شود. حدود ده‌هزار کودک به دلیل مصرف این دارو در دوران بارداری با نقض عضو متولد شدند. بعد از بررسی ها متوجه شدند که استفاده از ترکیبی چپ گردان(مربوط به D یا L بودن ترکیب) سبب این حادثه شده و باید از ترکیب راست گردان استفاده می‌کردند.

متاسفانه هنگام تدریس این مباحث در دانشگاه هیچ اشاره‌ای به کاربرد و دلیل این نوع نامگذاری‌ها نمی‌شود. یادگرفتن با شیوه‌ای که ارتباطات بین زندگی واقعی و درس مربوطه برای دانشجو مشخص شود بازدهی بالایی دارد و احتمال فراموشی آن بسیار کم است. تلاش برای تغییر این رویه‌هم مثل اینکه بیهوده است. به قول آقای شعبانعلی باید دانشگاه‌ را هم به عنوان یک مانع در برابر مسیر یادگیری دید و از آن عبور کرد.